Bảo tàng Lịch sử Quốc gia

Sự xuất hiện của VNTHCMĐCH gắn liền với những hoạt động và công lao của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc. Đây là một tổ chức có tiền thân từ Tâm Tâm xã và nhóm Cộng sản đoàn, tập hợp những thanh niên Việt Nam yêu nước hoạt động ở Trung Quốc, tiêu biểu như Lê Hồng Phong, Hồ Tùng Mậu, Lưu Quốc Long, Trương Văn Lĩnh…

Ngôi nhà số 13/1, nay là số 248-250, đường Văn Minh, thành phố Quảng Châu, Trung Quốc, trụ sở của Hội Việt Nam cách mạng thanh niên, nơi Nguyễn Ái Quốc mở các lớp huấn luyện đào tạo cán bộ cho cách mạng Việt Nam từ năm 1925-1927.

Có thể nói, đây là tổ chức cách mạng đầu tiên của Việt Nam, có tổ chức, mục đích, chương trình và đường lối chính trị rõ ràng.

Về tổ chức, hội gồm có 5 cấp trong đó cao nhất là Tổng bộ, Xứ (Kì) bộ, Tỉnh bộ, Huyện bộ, và Chi bộ. Mỗi chi bộ gồm 10 người, nếu quá số người quy định thì lập ra chi bộ khác.

Mục đích của hội đó là: Hi sinh tính mệnh, quyền lợi, tư tưởng để làm cuộc cách mạng dân tộc (đập tan bọn Pháp và giành độc lập cho xứ sở) rồi sau đó làm cách mạng thế giới (lật đổ chủ nghĩa đế quốc và thực hiện chủ nghĩa cộng sản).

Chương trình hoạt động của hội.

- Lựa chọn người giác ngộ, huấn luyện họ, tổ chức họ vào đội.

- Cử những hội viên đã được đào tạo vào trong nhân dân để tuyên truyền điều phải và tổ chức các đoàn thể như công hội, nông hội, hội học sinh, hội phụ nữ…

- Gặp dịp tốt nào thì huy động lực lượng của những đoàn thể quốc gia để đập tan bọn Pháp và giành lấy chính quyền.

- Thành lập chính phủ nhân dân gồm đại biểu của các đoàn thể công nhân, và binh sĩ.

- Áp dụng nguyên tắc tân kinh tế chính sách để thúc đẩy sự phát triển các cơ quan sản xuất trong nước, bãi bỏ tư bản nhân dân và sự giao lưu những tài nguyên quốc gia.

- Đoàn kết với những giai cấp vô sản của các nước và thành lập xã hội cộng sản..

Hội kêu gọi tất cả nhũng ai là người Việt Nam từ 17 tuổi trở lên, không phân biệt nam nữ, tán thành mục đích, chương trình và kỷ luật của hội và được hai hội viên giới thiệu, thì được gia nhập hội sau khi được chi bộ đồng ý.

Về đường lối chính trị của Hội được thể hiện một cách cụ thể như sau:

- Thực hiện cách mạng dân tộc rồi sau đó tiến hành cách mạng xã hội chủ nghĩa

- Thành lập chính phủ công nông binh, thực hiện chính sách phát triển sản xuất, xóa bỏ tư bản, xây dựng xã hội cộng sản ở Việt Nam và trên thế giới. Trước mắt sau khi thành lập, chính phủ công nông binh sẽ được thực hiện nhiệm vụ chia ruộng cho dân cày, hủy bỏ thuế thân và các thứ thuế vô lý khác, thực hiện ngày làm 8 giờ cho công nhân, thực hiện quyền tự do dân chủ nam nữ bình đẳng…

- Đoàn kết với phong trào vô sản và phong trào cách mạng thế giới.

Qua đây ta thấy, Hội Việt Nam cách mạng thanh niên chưa phải là Đảng cộng sản nhưng đường lối chính trị, chương trình hành động và điều lệ của hội đã in đậm và thể hiện quan điểm, lập trường cách mạng của giai cấp công nhân.

Việc đào tạo đội ngũ cán bộ là mộ trong những nội dung rất được chú trọng. Nguyễn Ái Quốc đã phái người về nước vận động và chọn lựa những thanh niên tích cực sang Quảng Châu để đào tạo, bồi dưỡng về chính trị. Tại đây người đã tổ chức các lớp huấn luyện, bồi dưỡng về chính trị, tổ chức. Kết thúc khóa đào tạo, các cán bộ đều được đưa về nước hoạt động ở trong các đồn điền, hầm mỏ, nhà máy trở thành phong trào vô sản hóa sâu rộng.

Sách “Đường Kánh mệnh” tập hợp những bài giảng của Nguyễn Ái Quốc trong những năm 1925-1927 tại các lớp huấn luyện đáo tạo cán bộ cho cách mạng Việt Nam tại Quảng Châu, Trung Quốc.

Bên cạnh việc xây dựng đội ngũ cán bộ cho cách mạng Việt Nam, thì Hội Việt Nam cách mạng thanh niên đã cho xuất bản tờ báo Thanh niên, làm cơ quan ngôn luận của mình, đồng thời làm công cụ truyền bá chủ nghĩa Mác – Lê nin về trong nước. Nội dung của tờ báo tập trung giáo dục lòng yêu nước, khơi sâu ý chí căm thù của nhân dân đối với bọn đế quốc. Ngoài việc ra báo Thanh niên, hội còn xuất bản cuốn sách Đường kách mệnh, là cuốn sách tập hợp những bài giảng của Nguyễn Ái Quốc trong các lớp tập huấn chính trị ở Quảng Châu. Những tài liệu này bằng nhiều con đường, đã bí mật đưa về nước, và được sự tiếp thu nhiệt tình của các tầng lớp nhân dân.

Nhờ có sự hoạt động tích cực của các hội viên nên đầu năm 1927, ở nhiều địa phương đã xây dựng được cơ sở của hội, trên cơ sở đó, các Kì bộ, rồi Tỉnh bộ lần lượt được thành lập ở Trung kì, Bắc kì, Nam kì. Chưa dừng lại ở đó, VNTHCMĐCH còn chú trọng xây dựng cở sở ở nước ngoài như Thái Lan, để hình thành đường dây liên lạc với trong nước. Đến năm 1929, VNTHCMĐCH đã gây dựng được cơ sở ở khắp các tỉnh thành trong cả nước, với khoảng 1500 hội viên. Hội cũng đã góp phần truyền bá chủ nghĩa Mác – Lê nin và đường lối hoạt động của hội trong nhân dân. Đây là một bước chuẩn bị quan trọng cho sự ra đời của một Đảng cộng sản trong tương lai.

Tranh vẽ “ Nguyễn Ái Quốc giảng bài tại lớp huấn luyện cán bộ cách mạng Việt Nam tại Quảng Châu, Trung Quốc”.

Trong bối cảnh những thập niên đầu của thế kỷ XX, cách mạng Việt Nam đã xuất hiện những tổ chức cách mạng và tiến bộ như VNTHCMĐCH (1925), Tân Việt cách mạng đảng (1928) và Việt Nam Quốc dân đảng (1927). Tuy nhiên cùng với thời gian thì chỉ có VNTNCMĐCH đã chứng tỏ được khả năng của mình, trong khi đó Tân Việt cách mạng đảng đã bị phân hóa ngay trong nội bộ, còn Việt Nam Quốc dân đảng bị thất bại cùng với khởi nghĩa Yên Bái (2/1930). Chính điều đó đã chứng minh được vai trò cũng như sứ mệnh lịch sử của VNTNCMĐCH đối với lịch sử nói riêng và đối với cách mạng Việt Nam nói chung.

Thu Nhuần (tổng hợp)