Dự kiến của dòng họ Ngô về việc khai quật ngôi mộ cổ tại thôn Ngọc Quỳnh đang tạm phải gác lại. Phía tỉnh Hưng Yên mong muốn được tham gia vào quá trình tìm hiểu về ngôi mộ để thể hiện trách nhiệm của địa phương trong sự việc này.
Dự kiến của dòng họ Ngô về việc khai quật ngôi mộ cổ tại thôn Ngọc Quỳnh đang tạm phải gác lại. Phía tỉnh Hưng Yên mong muốn được tham gia vào quá trình tìm hiểu về ngôi mộ để thể hiện trách nhiệm của địa phương trong sự việc này.
Tỉnh sẽ không đứng ngoài cuộc
Theo dự định, dòng họ Ngô sẽ tiến hành khai quật ngôi mộ cổ tại thôn Ngọc Quỳnh (Như Quỳnh, Văn Lâm, Hưng Yên) vào ngày hôm qua (20/6). Tuy nhiên, trước ngày này, ông Ngô Vui - Trưởng ban Liên lạc dòng họ Ngô cho biết kế hoạch trên chưa thể thực hiện vì còn chờ một số thủ tục liên quan. Ông Ngô Vui cho biết thêm, tỉnh Hưng Yên cũng muốn tham gia vào sự việc này bởi đây là một sự kiện lớn nên tỉnh không thể đứng ngoài cuộc.
Trước thông tin này, chúng tôi đã trao đổi với ông Nguyễn Danh Phương - Trưởng phòng VH,TT&DL huyện Văn Lâm. Ông Phương cho biết, Phòng VH,TT&DL huyện đã nhận được đơn của Ban liên lạc dòng họ Ngô về việc khai quật ngôi mộ. Phòng đã báo cáo lên UBND huyện Văn Lâm và sở VH,TT&DL tỉnh Hưng Yên. Quan điểm của các cơ quan nói trên đều ủng hộ với phương án sẽ khai quật ngôi mộ. Tuy nhiên, các đơn vị này đều tỏ ra ái ngại nếu để dòng họ tự đứng ra thực hiện khai quật ngôi mộ. Hơn nữa, đây là một ngôi mộ cổ nên việc khai quật cần phải có sự tham gia của ngành văn hoá và các cơ quan chức năng tại địa phương.
| Ngôi mộ nghi là của Lý Thường Kiệt sẽ sớm được khai quật. (Ảnh: TG) |
Dù ngôi mộ của ai cũng muốn làm rõ
Theo ông Nguyễn Danh Phương, Phòng VH,TT&DL huyện cũng đã làm tờ trình lên UBND tỉnh Hưng Yên đề nghị cho ý kiến về sự việc. Hiện UBND tỉnh Hưng Yên chưa có công văn trả lời chính thức nhưng cũng đã thể hiện rõ quan điểm sẽ cử Bảo tàng tỉnh Hưng Yên tham gia. Bảo tàng sẽ kết hợp với dòng họ Ngô và mời một số chuyên gia về khảo cổ học, lịch sử tham gia khai quật để xác định về ngôi mộ.
Cũng như mong muốn của người dân thôn Ngọc Quỳnh, các đơn vị chức năng của tỉnh Hưng Yên cũng mong muốn sớm xác định được danh tính cho ngôi mộ. Ông Nguyễn Danh Phương cho rằng, nếu đó chính xác là mộ phần của danh nhân Lý Thường Kiệt thì tỉnh chắc chắn sẽ phải đầu tư và dành nhiều sự quan tâm hơn. Tuy nhiên, trong trường hợp ngôi mộ đó không phải của Lý Thường Kiệt thì cũng cần làm rõ xem đó là ai để nhân dân tiện việc thờ cúng.
GS Phan Huy Lê: “Khảo cổ học phải tham gia”
Về việc này, GS Phan Huy Lê – Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam cho rằng: “Việc khai quật này phải có sự tham gia của ngành khảo cổ học và không thể để dòng họ đứng ra làm. Đây là một ngôi mộ cổ và chỉ còn lại rất ít dấu tích, nếu không cẩn thận sẽ làm hỏng nốt. Nếu chỉ khai quật thông thường thì có thể chỉ thu lại được di vật mà không phân tích, bóc tách các thông tin liên quan được. Khi khai quật cần quay phim, chụp ảnh... thật kỹ, từng chi tiết nhỏ để có thể tiến hành phân tích. Tôi khuyên mọi người đừng tự đào bới. Cách khai quật của khoa học rất khác so với khai quật thông thường. Theo tôi, nên nhờ Viện Khảo cổ học hoặc Bảo tàng Lịch sử đứng ra khai quật, mà tốt nhất là Viện Khảo cổ học. Chúng ta phải làm thật bài bản. Rất nhiều nơi tự khai quật đã làm hỏng hết. Ngay cả dòng họ tôi cũng vậy, có nhiều ngôi mộ được phát hiện rất quý nhưng các cụ tự khai quật, đến khi thông tin được báo cáo lên trên thì hầu như đã không còn gì”.
Hoàng Phương