Thứ Năm, 16/09/2021
  • Tiếng Việt
  • English
  • French

Bảo tàng Lịch sử Quốc gia

Vietnam National Museum of History

Văn hóa Óc Eo - Phù Nam, một thoáng nhìn lại qua sưu tập hiện vật trưng bày tại Bảo tàng Lịch sử Quốc gia
  • 09/02/2021 12:09

Văn hóa Óc Eo - Phù Nam, một thoáng nhìn lại qua sưu tập hiện vật trưng bày tại Bảo tàng Lịch sử Quốc gia

Văn hóa Óc Eo là tên gọi do nhà khảo cổ học người Pháp Louis Malleret đề nghị đặt tên theo một địa điểm được phát hiện vào năm 1942, nằm ở phía nam huyện Thoại Sơn, tỉnh An Giang. Đây là một nền văn hóa có nhiều loại hình di tích như: cư trú, mộ táng, đền tháp,… phân bố ở hầu khắp các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long. Văn hóa Óc Eo chính là nền tảng vật chất của vương quốc Phù Nam, tồn tại từ thế kỷ I đến thế kỷ VII. Văn hóa Óc Eo có ảnh hưởng lớn trong khu vực Đông Nam Á và giao lưu mạnh mẽ với Ấn Độ, Trung Quốc và cả với khu vực Địa Trung Hải.

  • 472

Trâu trên trống đồng Động Xá
  • 01/02/2021 11:45

Trâu trên trống đồng Động Xá

Con trâu đối với người Việt luôn có vị trí hết sức quan trọng. Đó là "đầu cơ nghiệp" của tám mươi phần trăm cư dân làm nông nghiệp lúa nước, để rồi, gần đây, cơ cấu này mới có ít nhiều thay đổi. Đó cũng là con vật linh thiêng của hầu hết cái quốc gia đồng văn, khi nó là một biểu tượng trong 12 con giáp, mà năm 2021 này, những ai ở tuổi Tân Sửu đều hướng tới như một dấu mốc quan trọng của cuộc đời. Đó cũng là con vật biểu tượng cho Đại hội Thể thao Đông Nam Á, tổ chức ở Việt Nam, như một sức mạnh thể chất và giá trị văn hóa truyền thống của quốc gia chủ nhà, được cả thế giới ngợi ca như một ý tưởng độc đáo. Con vật ấy cũng vô cùng ấn tượng đối với giới nghệ sĩ nói chung, họa sĩ nói riêng luôn lấy cảm hứng sáng tạo để sinh ra những tác phẩm mang thông điệp truyền thống và biểu tượng văn hóa Việt Nam.

  • 532

'Giải mã' chiếc hộp bạc ở mộ phu nhân Thống chế Thoại Ngọc Hầu
  • 15/01/2021 14:32

'Giải mã' chiếc hộp bạc ở mộ phu nhân Thống chế Thoại Ngọc Hầu

Trong kho di vật tùy táng khu lăng Thoại Ngọc Hầu, có một chiếc hộp bằng bạc khá đặc trưng của văn hóa Chămpa tùy táng bên phần mộ bà Châu Vĩnh Tế - phu nhân Thống chế Thoại Ngọc Hầu. Chiếc hộp này được các nhà nghiên cứu rất quan tâm.

  • 381

Ngưu - Trâu và hình tượng con trâu trên đồ sứ ký kiểu
  • 12/01/2021 08:50

Ngưu - Trâu và hình tượng con trâu trên đồ sứ ký kiểu

Năm 2021, tương ứng với năm Tân Sửu trong âm lịch. Cầm tinh năm Sửu là con trâu, chữ Hán viết là 牛 (ngưu). Tuy nhiên, có nhiều ý kiến cho rằng nghĩa của chữ 牛 (ngưu) trong Hán tự không phải là trâu, mà là bò; rằng 牛 (ngưu) là hình thức giản lược của 黃牛 (hoàng ngưu), là bò; còn trâu, chữ Hán viết đầy đủ là 水牛 (thủy ngưu).

  • 1055

Bãi Cọi - Nơi gặp gỡ các nền văn hóa – Bước từ hàn lâm ra với công chúng
  • 08/12/2020 10:09

"Bãi Cọi - Nơi gặp gỡ các nền văn hóa" – Bước từ hàn lâm ra với công chúng

Tháng 11 vừa rồi, nhân Ngày Di sản Văn hóa Việt Nam, Bảo tàng Lịch sử Quốc gia phối hợp với Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, với Bảo tàng tỉnh Hà Tĩnh, cho ra mắt khách tham quan một phòng trưng bày chuyên đề, lần đầu tiên được thực hiện, qua một di tích cụ thể, với quá nhiều câu chuyện của khảo cổ học, tưởng đâu như rất hàn lâm và khô cứng, nhưng qua ý tưởng và bàn tay nhào luyện, những đồng nghiệp muốn phổ thông hóa những kiến thức hàn lâm để đưa tới người xem một sản phẩm dễ gần và dễ hiểu đối với mọi lúa tuổi, muốn tìm tòi, khám phá và trải nghiệm. Đó là phòng trưng bày chuyên đề "BÃI CỌI - NƠI GẶP GỠ CÁC NỀN VĂN HÓA".

  • 488

Gợi nghĩ về Bảo tàng Tiền Việt Nam
  • 23/11/2020 15:36

Gợi nghĩ về Bảo tàng Tiền Việt Nam

Chỉ sau hai năm, Vua Đinh Tiên Hoàng thành lập nước Đại Cồ Việt, Canh Ngọ, 970, ông cho đúc tiền Thái Bình hưng bảo, để khẳng định chủ quyền quốc gia dân tộc, đồng thời cũng là một sự tôn vinh quốc gia độc lập ấy với một ước nguyện Thái Bình.

  • 489

Di tích Bãi Cọi: Hành trình khám phá
  • 16/11/2020 10:43

Di tích Bãi Cọi: Hành trình khám phá

Trong những năm gần đây, việc phát hiện và khai quật khảo cổ học tại Bãi Cọi được các nhà nghiên cứu khảo cổ học đặc biệt chú ý bởi nội dung văn hóa độc đáo của di tích này. Kết quả nghiên cứu của Bảo tàng Lịch sử Quốc gia trong các năm 2008, 2009 và 2012 đã cung cấp thêm những tư liệu khảo cổ học mới, cũng như những nhận thức mới về mối quan hệ giữa 2 nền văn hóa lớn Đông Sơn – Sa Huỳnh. Song, cũng tại đây, từ thập niên 70 của thế kỷ trước, các nhà khảo cổ học đã có những chương trình nghiên cứu về di tích này. Khi đó, di tích mang tên Bãi Phôi Phối.

  • 510

Tổng quan về Di tích khảo cổ học Bãi Cọi
  • 10/11/2020 12:30

Tổng quan về Di tích khảo cổ học Bãi Cọi

Bãi Cọi là một di tích khảo cổ học thuộc xã Xuân Viên, huyện Nghi Xuân, tỉnh Hà Tĩnh. Di tích này được Bảo tàng Lịch sử Việt Nam (Bảo tàng Lịch sử Quốc gia từ năm 2011) và Bảo tàng Hà Tĩnh phát hiện và khai quật vào cuối năm 2008. Kết quả của cuộc khai quật lần thứ nhất tại Bãi Cọi đã gây tiếng vang lớn trong giới nghiên cứu và đưa đến một cuộc tranh luận sôi nổi về cơ tầng văn hóa của di tích này, đó là: Đông Sơn hay Sa Huỳnh?. Các cuộc khai quật tiếp theo vào năm 2009 và 2012 đã cung cấp thêm nhiều tư liệu mới, nhưng cuộc tranh luận vẫn chưa đi đến hồi kết. Tuy nhiên, có một điều mà các nhà nghiên cứu đều nhất trí rằng, những tư liệu khảo cổ học ở Bãi Cọi đã cung cấp những nhận thức mới về 2 nền văn hóa lớn Đông Sơn và Sa Huỳnh, đặc biệt là mối quan hệ giữa hai nền văn hóa này tại khu vực Bắc Trung bộ.

  • 608

Hình tượng voi trong nghệ thuật Đông Sơn và vấn đề lịch sử Tượng Quận
  • 28/10/2020 08:49

Hình tượng voi trong nghệ thuật Đông Sơn và vấn đề lịch sử Tượng Quận

Trong nền nghệ thuật văn hóa Đông Sơn nổi tiếng ở nước ta, cách ngày nay trên dưới 2000 năm, đã xuất trình hàng loạt bộ sưu tập, phản ánh muôn mặt của đời sống kinh tế, văn hóa, xã hội, tín ngưỡng và tâm linh của cư dân Việt cổ, để rồi, tạo nên một ngôi sao sáng chói trên bầu trời khu vực lúc bấy giờ. Trong những bộ sưu tập phong phú ấy, hình ảnh voi là vô cùng ấn tượng với những biểu hiện tư duy đa ngữ nghĩa, và phong cách thể hiện vô cùng phong phú, mà giờ đây, sự tích lũy tư liệu ngày một điền đầy có thể dễ nhận ra, trong khi, vài thập niên trước còn khá mờ nhạt, do tài liệu còn ít ỏi. Rồi, đâu đó, trong các văn liệu sử và khảo cổ học, có đôi ba gợi ý về mối liên hệ giữa hình ảnh con voi với danh xưng Tượng Quận, khiến khó có thể bỏ qua, dẫu rằng, giải mã mối quan hệ ấy là vô cùng phức tạp, khi tính đa chức năng, đa ngữ nghĩa của vật dụng từ những sáng tạo của con người nói chung và người Việt cổ nói riêng, dường như không có biên độ rõ ràng. Bài viết này, xin mạnh dạn gợi mở vài ý ban đầu qua những kiến giải chủ quan và trực quan, mong lần ra được sợi dây liên hệ mong manh giữa chúng, khi di vật khảo cổ học và tư liệu lịch sử dường như có sự trùng khớp ít nhiều.

  • 550

Nha chương - Biểu tượng quyền lực thủ lĩnh
  • 28/07/2020 08:19

Nha chương - Biểu tượng quyền lực thủ lĩnh

Ngày nay, chắc còn ít người biết được về những chiếc nha chương, tuyệt tác đá quý của người Việt cổ. Những chiếc nha chương tinh xảo này vừa được Thủ tướng Chính phủ ký Quyết định số 88/QĐ-TTg ngày 15-1-2020, công nhận là Bảo vật quốc gia.

  • 1008