Thứ Bảy, 14/12/2019
  • Tiếng Việt
  • English
  • French

Bảo tàng lịch sử Quốc gia

Vietnam National Museum of History

26/11/2019 08:42 54
Điểm: 0/5 (0 đánh giá)
An Giang là một trong số những tỉnh có nhiều di tích lịch sử - văn hóa, kiến trúc, nghệ thuật đã được xếp hạng. Trong đó nổi bật là Khu di tích khảo cổ và kiến trúc nghệ thuật Óc Eo - Ba Thê, Di tích Quốc gia đặc biệt. Óc Eo là nền văn hóa cổ phát triển từ đầu Công nguyên đến thế kỷ VII. Hiện nay, khu di tích này nằm trên địa bàn thị trấn Óc Eo, với tổng diện tích quy hoạch và bảo tồn khoảng 433,1ha, gồm: di tích Óc Eo nằm trên cánh đồng Óc Eo, tiếp giáp phía đông, đông nam núi Ba Thê và di tích Ba Thê nằm trên sườn - chân núi phía bắc, phía đông nam núi Ba Thê.

 

Khu vực phân bố cac di chỉ văn hóa  Óc Eo, An Giang
Nền văn hóa cổ Óc Eo được phát hiện lần đầu qua các di chỉ ở núi Ba Thê, nay thuộc thị trấn Óc Eo, huyện Thoại Sơn, tỉnh An Giang. Sau đó, các nhà khảo cổ mở rộng tìm kiếm trên toàn vùng Nam Bộ và đã thu được rất nhiều hiện vật vừa đa dạng, vừa mang tính bản địa, có tính giao lưu với các trung tâm văn hóa lớn thời bấy giờ. Trải qua hơn 75 năm phát hiện và nghiên cứu, nền văn hóa này ngày càng trở nên rõ nét hơn. Óc Eo được biết đến như một nền văn hóa khảo cổ tồn tại trong nhiều thiên niên kỷ đầu Công nguyên ở vùng đất Tây Nam Bộ của Việt Nam (văn hóa Óc Eo hình thành và phát triển khoảng từ thế kỷ thứ 1 đến thế kỷ thứ 7 sau Công nguyên).

Đây là một nền văn hóa lớn trong lịch sử Việt Nam, gắn liền với đất nước, con người ở vùng đồng bằng châu thổ hạ lưu sông Mekong; đồng thời, nó còn có quan hệ mật thiết với lịch sử Đông Nam Á thời cổ. Văn hóa Óc Eo phân bố trên một khu vực rất rộng ở miền châu thổ sông Cửu Long, trong miền đất trũng Tây sông Hậu bao gồm nhiều vùng sinh thái khác nhau của các tỉnh An Giang (Óc Eo-Ba Thê), Kiên Giang (Đá Nổi, Nền Chùa, Tân Long), Đồng Tháp (vùng Đồng Tháp Mười), vùng ven biển Tây Nam (U Minh, Năm Căn) kéo đến vùng rừng Sác duyên hải (Cần Giờ, Giồng Am...) và vươn ra tận Biển Đông (khu vực từ cửa sông Tiền đến Cà Mau). Ngoài ra, khảo cổ học đã phát hiện nhiều di tích, di vật thuộc văn hóa Óc Eo ở các tỉnh Bình Dương, Bình Phước, Tây Ninh, Đồng Nai, một phần Long An, Bình Thuận và Thành phố Hồ Chí Minh.

Trong những năm gần đây, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam triển khai đề án cấp Nhà nước “Nghiên cứu khu di tích khảo cổ học Óc Eo - Ba Thê, Nền Chùa (Văn hóa Óc Eo Nam Bộ)” nghiên cứu một cách tổng thể, toàn diện các giá trị di sản văn hóa Óc Eo, nhằm phục dựng một cách đầy đủ nhất một nền văn hóa khảo cổ có nguồn gốc bản địa, lâu đời của vùng Ðông Nam Á, khẳng định vị trí của vùng đất này là một bộ phận lãnh thổ được cộng đồng cư dân Nam Bộ khai phá, giữ gìn và bảo vệ trong tiến trình lịch sử của dân tộc Việt Nam. Đề án đã triển khai toàn diện, vừa tổng quan nghiên cứu các công trình trước đó, vừa tiến hành khảo sát và tích cực khai quật các địa điểm đã được phê duyệt. Khai quật khảo cổ họcđã thu được những kết khả quan, đã phê duyệt các nhiệm vụ thực hiện hoạt động khoa học chung của đề án, đồng thời tiếp tục phối hợp hai tỉnh Kiên Giang và An Giang thực hiện công tác đền bù giải phóng mặt bằng phục vụ công tác nghiên cứu.

 

Hố khai quật tại khu di tích Óc Eo-Ba Thê, huyện Thoại Sơn, tỉnh An Giang

 

Một số hình ảnh hiện vật tiêu biểu

Ngày 22/11/2019, tại tỉnh An Giang, Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam phối hợp với Ủy ban Nhân dân tỉnh An Giang tổ chức hội thảo khoa học cấp quốc gia “Khu di tích Óc Eo-Ba Thê, Nền Chùa: Khai quật, nghiên cứu, bảo tồn và phát huy giá trị.”

Ban Tổ chức hội thảo đã nhận được 42 tham luận từ các nhà nghiên cứu, quản lý di sản văn hóa thuộc các viện nghiên cứu, trường đại học, các bộ, ngành và cơ quan quản lý di sản văn hóa ở địa phương. Chủ đề bài viết được quan tâm nghiên cứu bao gồm: kết quả khai quật và nhận thức mới trong quá trình thực hiện Đề án “Nghiên cứu khu di tích Óc Eo - Ba Thê, Nền Chùa (văn hóa Óc Eo Nam Bộ)”; các nghiên cứu về cổ môi trường; nghiên cứu tính chất đô thị cổ của Óc Eo; các kết quả nghiên cứu so sánh và phân tích mẫu…

 
 

Toàn cảnh hội thảo

Tại hội thảo, các đại biểu tập trung đánh giá về giá trị lịch sử, văn hóa của các di tích và di vật đã được khai quật, xác định vị trí của nền văn hóa Óc Eo trong tiến trình lịch sử của dân tộc và trong bối cảnh khu vực, nhằm xây dựng hồ sơ khoa học đề cử UNESCO công nhận vùng không gian Văn hóa Óc Eo - Ba Thê và Nền Chùa là di sản văn hóa thế giới, đồng thời làm cơ sở cho các đơn vị liên quan đề ra các giải pháp bảo tồn và phát huy các giá trị khu di tích Óc Eo-Ba Thê, Nền Chùa trong giai đoạn tiếp theo.

Phát biểu tại hội thảo, GS.TS Nguyễn Quang Thuấn, Trưởng Ban Chỉ đạo - Chủ nhiệm Đề án cho biết: “Đến nay một diện tích đủ lớn của nền văn hóa Óc Eo đã được khai quật, các di tích và di vật được xuất lộ bước đầu làm lộ diện một nền văn hóa khảo cổ đã từng tồn tại cách đây khoảng 2.000 năm trên mảnh đất Tây Nam Bộ. Độ rộng không gian mà nền văn hóa này lan tỏa, cùng với chiều sâu thời gian lịch sử mà nền văn hóa này tồn tại, cũng như sự phong phú và độc đáo của các giá trị văn hóa của các di tích và di vật của nền Văn hóa Óc Eo cho phép chúng ta tự hào về sự quyết liệt của ý chí, sức sáng tạo của khối óc cũng như sự khéo léo của bàn tay, sự tinh tế về tâm hồn của bao thế hệ ông cha ta gửi gắm nơi đây. Căn cứ vào các kết quả khai quật và nghiên cứu được thực hiện trong thế kỷ 20 và thập niên đầu thế kỷ 21, trong địa bàn rộng lớn mà nền văn hóa Óc Eo lan tỏa, hai vị trí được xác định có vị trí hết sức quan trọng, đó là khu di tích Óc Eo - Ba Thê (An Giang) là một đô thị hoặc cảng thị, một trung tâm kinh tế-văn hóa lớn của văn hóa Óc Eo - Phù Nam và khu di tích Nền Chùa (Kiên Giang) được xem như một “tiền cảng” quan trọng, là nơi xuất, nhập khẩu các loại hàng hóa cho đô thị cổ Óc Eo và các thị tứ thời bấy giờ trong vùng tứ giác Long Xuyên”.

Ông Lê Văn Nưng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh An Giang khẳng định việc phối hợp để tăng cường nguồn lực đầu tư nghiên cứu, bảo tồn thật tốt di tích, đồng thời hướng tới xây dựng hồ sơ văn hóa Óc Eo trình UNESCO ghi danh di sản văn hóa thế giới cho Óc Eo - Ba Thê là một trong những nhiệm vụ hàng đầu của tỉnh An Giang hiện nay. Thời gian qua, tỉnh An Giang đã tăng cường các nguồn lực đầu tư và cùng với các cơ quan khoa học, tiếp tục nghiên cứu, bảo tồn di tích văn hoá Óc Eo. Nhận thức đầy đủ những giá trị lịch sử, văn hóa của khu di tích quốc gia đặc biệt Óc Eo - Ba Thê, tỉnh đã ban hành nhiều chủ trương, chỉ thị về việc bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa..Những hoạt động này nhằm nâng cao nhận thức và sự chung tay, góp sức của cộng đồng dân cư địa phương trong việc bảo vệ, phát huy những giá trị của nền văn hóa Óc Eo bởi họ cũng chính là những chủ nhân thực sự của di sản này.

TS. Nguyễn Tiến Đông

 

Bảo tàng Lịch sử quốc gia

Chia sẻ:

Bài nổi bật

Nghiên cứu và trưng bày về văn hóa phi vật thể ở Hoàng thành Thăng Long

Nghiên cứu và trưng bày về văn hóa phi vật thể ở Hoàng thành Thăng Long

  • 27/05/2019 10:56
  • 305

Trong những năm gần đây, hướng nghiên cứu và phát huy giá trị tại Di sản Thế giới Hoàng thành Thăng Long có những chuyển biến cơ bản, tập trung nghiên cứu theo hai hướng: Nghiên cứu cơ bản và nghiên cứu ứng dụng. Các kế hoạch nghiên cứu luôn hướng tới thể nghiệm kết quả nghiên cứu thông qua những cuộc trưng bày, triển lãm; những thể nghiệm nghi lễ truyền thống; những sự kiện… nhằm phát huy giá trị di sản, mang di sản đến gần công chúng hơn và góp phần quảng bá khu Di sản Hoàng thành Thăng Long.

Bài viết khác

Triển lãm: “Thành Hà Nội - Dấu ấn một thời” tại Hoàng thành Thăng Long

Triển lãm: “Thành Hà Nội - Dấu ấn một thời” tại Hoàng thành Thăng Long

  • 25/11/2019 09:36
  • 37

Chào mừng ngày Di sản văn hóa Việt Nam lần thứ XV (23/11/2004 -23/11/2019), sáng ngày 22/11/2019 tại Khu di sản Hoàng thành Thăng Long diễn ra lễ khai mạc triển lãm “Thành Hà Nội - Dấu ấn một thời”, đây là cuộc triển lãm hợp tác giữa Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội và Trung tâm Lưu trữ I, Cục Văn thư và Lưu trữ Nhà nước (Bộ Nội vụ).