Hệ thống trưng bày

Đặc sắc hoa văn trên Bảo vật Quốc gia

Cổ vật Việt Nam

Sưu tập Báo chí cách mạng VN (1925-1945)

Video mới

Thông báo

Thống kê truy cập

  • Trực tuyến: 498
    Thành viên online:
    0
    Số lượt truy cập: 36426013
  • Di sản văn hóa Phật giáo
  • Đèn cổ Việt Nam
Cập nhật ngày: 31/ 7/ 2011
Sưu tập trống đồng cổ
Cho đến nay, BTLSVN đã sưu tập được 480 chiếc trống đồng thuộc đủ 4 loại, theo cách phân loại của học giả áo F. Heger (HI - IV) và các loại trung gian (HI - IV, HI - II). Đặc biệt phong phú là nhóm trống Hêgơ I, II.

Nhóm trống Hêgơ I, còn gọi là trống Đông Sơn giai đoạn sớm, niên đại tk 6 - 1 tr. CN, có nhiều tiêu bản thuộc vào loại kích thước và hoa văn phong phú nhất như Ngọc Lũ, Hoàng Hạ, Miếu Môn… cho đến hàng chục chiếc trống minh khí, là đồ tuỳ táng chôn theo các ngôi mộ cổ. Trống có mặt phẳng không chờm ra khỏi tang, tang phình đều, thân hình trụ, chân choãi hình nón cụt. Hai đôi quai đúc nổi văn bông lúa. Nghiên cứu kỹ thuật đúc, kể cả thông qua thực nghiệm đúc lại trống đồng Ngọc Lũ, các nhà khoa học đã đánh giá rất cao tài nghệ của nghề đúc đồng cổ xưa. Trống đồng, cùng với thạp đồng có thể coi là đỉnh cao của nghệ thuật đúc đồng. Từ bố cục hoa văn trải đều trên mặt trống, xung quanh tang và thân trống, thể hiện nhiều thông điệp về cuộc sống và tâm linh của người Việt cổ. 

Trống đồng Ngọc Lũ (Hà Nam)

Trống đồng Hêgơ I, giai đoạn muộn, niên đại tk 1 - 2 sau CN thường xuất hiện các khối tượng cóc, hoa văn hình người hoá trang lông chim đã cách điệu hơn thành văn cờ bay.

Nhiều trống đồng phát hiện cùng với thạp, thố, vũ khí, công cụ và đồ trang sức bằng đồng của văn hoá Đông Sơn với nhiều mẫu hoa văn và chất liệu đồng, góp phần minh chứng về tính bản địa của trống đồng ở Việt Nam.

Ngày nay, các thông tin khảo cổ học đã cho biết sự phân bố rộng rãi của trống Đông Sơn, không chỉ tập trung ở 3 lưu vực sông Hồng, sông Cả, sông Mã thuộc Bắc Việt Nam mà còn lan toả ra phạm vi lãnh thổ Việt Nam ngày nay và nhiều nước khác trong khu vực Đông Nam á, mà có nhiều nhà nghiên cứu mệnh danh cho văn hoá Đông sơn ở Đông Nam á là Đông Sơn ngoài Đông Sơn.

Nhóm trống Heger II, mà có nhà nghiên cứu còn gọi là trống Mường vì phần lớn phát hiện trong phạm vi cư trú của đồng bào Mường. Trống có mặt phẳng chờm ra khỏi tang, tang hơi phình, thân và chân trống liền nhau và chỉ phân cách một đai nổi. Mặt trống thường đúc nổi các khối tượng cóc, voi, rùa. Hoa văn chủ yếu là hồi văn, trong một vài loại ảnh hưởng của trống đồng Đông Sơn, hình người hoá trang lông chim chỉ còn một vài đoạn. Đặc biệt, xuất hiện nhiều mẫu hoa văn tương đồng trên đồ gốm, đồ đá như rồng, hoa cúc, lá đề, hoa sen, hoa chanh, chim bay…

Niên đại của trống đồng H II có khung niên đại kéo dài ngót 2 thiên niên kỷ. Các nhà khảo cổ đã phân lập niên đại theo một số phong cách: Hán, Đường, Lý, Trần, Lê… Chiếc trống loại II, có niên đại muộn nhất là trống Lai Đồng, tk 19, (hiện trưng bày tại Bảo tàng Hùng Vương).

Nhóm Heger III, có dáng cao, tang thuôn, thân hình trụ, choãi về phía chân. Các băng hoa văn trên mặt và xung quanh tang, thân và chân đều rất nhỏ, mỗi băng xen giữa 2 đường chỉ nổi. Hoa văn gồm các loại hình học, hình thoi, ô trám lồng, vòng tròn vạch thẳng song song, hoa, chim, cá … Nhiều chiếc loại này còn đúc nổi một dãy tượng voi hay ốc, từ to đến nhỏ. Niên đại nhóm trống này sớm nhất từ tk 15 cho đến ngày nay. Phạm vi phân bố chủ yếu ở phía tây dãy Trường Sơn, vùng Thái Lan, Myanma… Loại trống này xuất hiện ở Việt Nam là thông qua giao lưu mà có.

Nhóm trống Heger IV, cùng loại trung gian, có dáng thấp, tuy kiểu dáng còn ảnh hưởng loại Heger I. Hoa văn trên trống ngoài một số loại hình học như hồi văn, nhũ đinh còn xuất hiện cảnh người vác cuốc, 12 con giáp, tương tự loại trống Trung Quốc. Phạm vi phân bố ở Việt Nam gồm vùng biên giới phía Bắc trong khu vực người Lô lô, Pupéo. Niên đại khoảng tk 10 - 13, kéo dài đến tk 19.

Sưu tập trống đồng trong BTLSVN ngày càng được bổ sung về số lượng. Bảo tàng đang chú ý nhiều hơn về công tác bảo quản kim loại cổ trong đó trọng tâm là trống đồng. Công trình chuyên khảo giới thiệu về sưu tập các loại trống đồng Việt nam với gần 500 chiếc đang được BTLSVN và Cục Di sản Bộ VH- TT gấp rút hoàn thành trong năm nay.